تصفیه و ضد عفونی آب استخر با ازن

اگر تجربه استفاده از استخرهای عمومی یا حتی استخر خانگی را داشته باشید، احتمالاً با بوی تند کلر، سوزش چشم یا تحریک پوست مواجه شده اید. این مشکلات سال هاست که جزو چالش های رایج سیستم های سنتی تصفیه آب استخر محسوب می شوند.

اما خوشبختانه با پیشرفت فناوری، راهکارهای مؤثرتری برای گندزدایی و ضدعفونی آب استخر معرفی شده اند؛ یکی از بهترین آن ها، استفاده از ازن ژنراتور در استخر است. دستگاهی که با تزریق گاز ازن به چرخه تصفیه آب، بدون نیاز به افزودن مواد شیمیایی، شفافیت، ایمنی و کیفیت آب را به طرز چشمگیری افزایش می دهد.

تصفیه و ضد عفونی آب استخر با ازن چگونه است؟

در سیستم‌های نوین استخر، استفاده از ازن به عنوان یکی از قوی‌ترین اکسیدکننده‌های شناخته‌شده، روشی مطمئن و پرطرفدار برای حفظ سلامت و شفافیت آب است. زمانی که ازن ژنراتور در مسیر گردش آب نصب می‌شود، گاز ازن تولید شده در تماس مستقیم با آب، طی چند ثانیه آلاینده‌های آلی، باکتری‌ها، قارچ‌ها و ویروس‌ها را اکسید و غیرفعال می‌کند؛ فرآیندی که قدرت آن چندین برابر کلر است و هیچ باقی‌مانده مضری نیز بر جای نمی‌گذارد. همین تبدیل سریع ازن به اکسیژن باعث می‌شود کیفیت آب طبیعی‌تر، زلال‌تر و بدون بو باقی بماند.

عملکرد ازن در تصفیه استخر تنها به گندزدایی محدود نیست. ازن هنگام اکسید کردن مواد آلی، آن‌ها را به ذرات ریزتر و باردار تبدیل می‌کند و این موضوع باعث می‌شود فیلتر شنی توان بیشتری در جذب این ذرات داشته باشد. به همین دلیل است که استخرهای مجهز به ازن ژنراتور، حتی در بار ترافیکی بالا، ظاهر بسیار شفاف و شیشه‌ای خود را حفظ می‌کنند. پس از تزریق ازن توسط ونتوری یا میکسر، آب وارد محفظه تماس می‌شود تا واکنش‌ها به‌طور کامل انجام شود؛ سپس هر مقدار ازن آزاد با دگازر یا بستر کربن فعال حذف می‌گردد و آبی کاملاً ایمن به داخل کاسه استخر بازمی‌گردد.

یکی از مزیت‌های مهم این روش، کاهش مصرف کلر است. هنگامی که بار آلودگی اولیه توسط ازن کنترل می‌شود، دیگر نیازی به تزریق‌های سنگین کلر نیست و معمولاً حفظ باقی‌مانده کلر در محدوده 0.5 تا 1 میلی‌گرم بر لیتر کافی خواهد بود. این موضوع نه‌تنها بو و سوزش چشم را از بین می‌برد، بلکه محیط استخر را برای کودکان و افراد حساس بسیار دلپذیرتر می‌کند. از طرفی چون ازن با کلرآمین‌ها واکنش می‌دهد، بوی ناخوشایند مواد ضدعفونی‌کننده در فضا شکل نمی‌گیرد.

برای انتخاب ظرفیت مناسب ازن ژنراتور، حجم استخر، دبی پمپ سیرکولاسیون، نوع استفاده (عمومی یا خصوصی) و میزان آلودگی اهمیت دارد. در استخرهای خصوصی معمولاً دستگاه‌های با ظرفیت 5 تا 8 گرم بر ساعت پاسخ‌گو هستند، اما در استخرهای عمومی، سوناها، جکوزی‌ها و مجموعه‌های پررفت‌وآمد، مدل‌های قدرتمندتر با ظرفیت 10 تا 30 گرم بر ساعت استفاده می‌شوند تا توان تصفیه در ساعات شلوغی کاهش نیابد. نکته کلیدی در طراحی، تزریق ازن فقط در مسیر گردش است و هرگز نباید ازن آزاد وارد خود کاسه استخر شود.

چرا ازن برای تصفیه آب استخر مناسب است؟

ازن (O₃) یکی از قوی ترین اکسیدکننده های طبیعی شناخته شده است که توانایی از بین بردن باکتری ها، ویروس ها، قارچ ها، جلبک ها و سایر عوامل بیماری زا را بدون باقی گذاشتن مواد شیمیایی در آب دارد.

برخلاف کلر که پس از استفاده در آب باقی می ماند و ممکن است با مواد آلی ترکیب شده و مواد خطرناکی مانند کلروفرم یا تری هالومتان ها تولید کند، ازن به سرعت به اکسیژن خالص تبدیل می شود و هیچ گونه باقی مانده سمی در آب ایجاد نمی کند. این ویژگی ازن را به گزینه ای عالی برای استخرهایی تبدیل کرده که ایمنی، بهداشت و کیفیت بالای آب در آن ها اهمیت ویژه ای دارد.

نحوه عملکرد ازن ژنراتور استخر

ازن ژنراتور استخر، دستگاهی است که با استفاده از دو فناوری رایج (تخلیه کرونا یا اشعه فرابنفش) مولکول های اکسیژن را به گاز ازن تبدیل کرده و آن را وارد آب در حال گردش می کند. این دستگاه معمولاً در مسیر برگشت آب از فیلتر به استخر نصب می شود و پس از آنکه آب از صافی های مکانیکی عبور کرد، ازن در آن تزریق می شود. ازن وارد واکنش با مواد آلاینده، میکروارگانیسم ها و مواد آلی می شود و آن ها را از بین می برد.

از آن جا که ازن گازی بسیار واکنش پذیر و ناپایدار است، تأثیرگذاری آن فوری ولی کوتاه مدت است. بنابراین، در طراحی سیستم تصفیه ازن محور برای استخرها، معمولاً از یک سیستم ترکیبی استفاده می شود؛ یعنی از ازن برای ضدعفونی اولیه و از مقدار بسیار کمی کلر برای حفظ گندزدایی باقی مانده استفاده می شود.

محاسبه ظرفیت ازن مورد نیاز استخر

برای دستیابی به کیفیت پایدار و شفافیت بالای آب، انتخاب ظرفیت مناسب ازن ژنراتور استخر اهمیت زیادی دارد. ظرفیت دستگاه بر اساس سه عامل اصلی تعیین می‌شود: حجم کل استخر، دبی گردش آب و دوز تزریق هدف.

ابتدا باید بدانیم که آب استخر طی چند ساعت یک‌بار از کل سیستم تصفیه عبور می‌کند؛ این پارامتر را «زمان گردش آب» می‌نامند که معمولاً بین 4 تا 6 ساعت در نظر گرفته می‌شود. هرچه گردش سریع‌تر باشد، نیاز به ظرفیت بالاتری از دستگاه وجود دارد.

فرمول محاسبه بسیار ساده است:

g/h = mg/L × m³/h

در این رابطه،

• mg/L همان دوز تزریق ازن (معمولاً بین 0.1 تا 0.5 بسته به شرایط استخر)،
• و m³/h دبی واقعی پمپ گردش آب است.

به عنوان مثال:

• در یک استخر خانگی 30 مترمکعبی با پمپی که 12 مترمکعب در ساعت آب را به گردش درمی‌آورد و دوز ازن 0.2mg/L انتخاب شود، ظرفیت مورد نیاز حدود 2.4 گرم بر ساعت خواهد بود.
• در یک استخر ویلایی 50 مترمکعبی با دبی 20m³/h و همان دوز، ظرفیت مناسب 4 گرم بر ساعت است.
• در یک استخر عمومی 100 مترمکعبی با دبی 35 مترمکعب بر ساعت و دوز 0.25 میلیگرم بر لیتر، ظرفیت دستگاه باید حدود 8.75 گرم بر ساعت باشد.

بنابراین پیش از خرید دستگاه، دانستن دبی گردش و حجم استخر ضروری است. اگر ظرفیت ازن ژنراتور به‌درستی محاسبه شود، علاوه بر حذف کامل بو و کلرامین‌ها، شفافیت کریستالی آب و ایمنی شناگران نیز تضمین خواهد شد. سعی کنید ظرفیت را 40% بالاتر بگیرید چرا که رطوبت موجود در استخر باعث افت ازن دهی دستگاه ازن ساز استخر می شود.

مزایای استفاده از ازن در استخر

مهم‌ترین تفاوت استفاده از ازن ژنراتور در استخر، تغییر محسوس در کیفیت تجربه شناگران است. وقتی ازن وارد چرخه تصفیه آب می‌شود، بوی تند و ناخوشایند کلر که معمولاً در استخرهای عمومی باعث آزار چشم و دستگاه تنفسی می‌شود، به‌طور کامل از بین می‌رود. در نتیجه، شناگران بدون احساس سوزش چشم یا خشکی پوست می‌توانند مدت زمان بیشتری را در استخر سپری کنند.

از طرفی، ازن باعث لخته‌سازی ذرات ریز معلق می‌شود و به پرسنل امکان می‌دهد وضعیت بهداشتی آب را راحت‌تر کنترل کنند. استفاده از ازن ژنراتور برای استخر مزایای دیگری نیز دارد که برخی از مهم ترین آن ها عبارت اند از:

1. کاهش چشمگیر بوی کلر: بوی ناخوشایند کلر ناشی از کلرامین هاست که با استفاده از ازن به طور کامل حذف می شوند.
2. افزایش شفافیت آب: ازن باعث لخته سازی ذرات معلق ریز می شود و در نتیجه آب بسیار شفاف تر از سیستم های سنتی تصفیه می گردد.
3. ضدعفونی مؤثرتر: ازن قدرت میکروب کشی بالاتری نسبت به کلر دارد و طیف وسیع تری از میکروارگانیسم ها را از بین می برد.
4. کاهش تحریکات پوستی و چشمی: در نبود کلرامین و مواد شیمیایی اضافی، سلامت پوست، چشم و دستگاه تنفسی شناگران حفظ می شود.
5. دوستدار محیط زیست: چون هیچ ماده شیمیایی در آب باقی نمی ماند، تخلیه آب استخر به طبیعت کمترین آسیب را وارد می کند.
6. کاهش مصرف مواد شیمیایی و هزینه نگهداری: گرچه ازن ساز استخر در ابتدا هزینه بر است، اما در بلندمدت باعث صرفه جویی در هزینه های مواد مصرفی و تعمیرات می شود.

انتخاب ازن ژنراتور مناسب برای استخر

برای انتخاب صحیح ازن ژنراتور مخصوص استخر، باید چند عامل کلیدی را در نظر بگیرید:

• حجم استخر: ظرفیت تولید ازن باید متناسب با حجم آب استخر باشد. به عنوان مثال، برای یک استخر خانگی 50 مترمکعبی، ازن ژنراتوری با ظرفیت 5 گرم در ساعت مناسب است، اما برای استخرهای عمومی با حجم بالا، ظرفیت های بالای 20 گرم در ساعت نیاز است.
• نوع گاز ورودی: ازن می تواند از هوای فشرده یا از اکسیژن خالص تولید شود. دستگاه هایی که از اکسیژن استفاده می کنند، راندمان و خلوص ازن بالاتری دارند.
• فناوری تولید ازن: تکنولوژی کرونا برای استخرها کاربرد بیشتری دارد، زیرا توان تولیدی بالاتری دارد و عمر مفید دستگاه بیشتر است.
• سیستم کنترل و ایمنی: دستگاه باید مجهز به کنترلر دیجیتال، سنسور نشتی ازن، قطع کن اضطراری و شیر یک طرفه باشد تا عملکرد ایمن و پایدار آن تضمین شود.
• جنس بدنه دستگاه باید از متریالی مقاوم در برابر رطوبت، خوردگی و مواد شیمیایی باشد (مثلاً استیل یا پلی اتیلن تقویت شده).

نصب و نگهداری ازن ژنراتور استخر

نصب ازن ژنراتور استخر باید توسط تیم فنی متخصص انجام شود، زیرا محل نصب، اتصال به سیستم لوله کشی، تأمین برق و مدیریت ایمنی آن بسیار مهم است. معمولاً دستگاه باید در مسیر بازگشت آب، بعد از فیلتر شنی یا کارتریجی و قبل از ورود آب به استخر نصب شود. برای افزایش طول عمر و عملکرد بهینه دستگاه، نکات زیر در نگهداری اهمیت دارند:

• بررسی دوره ای فیلتر هوا و تمیز کردن آن
• بازبینی سیستم تزریق ازن (ونچوری یا میکسر استاتیک)
• بررسی وضعیت ژنراتور برق یا کمپرسور هوا (در صورت استفاده)
• کالیبراسیون کنترلر ازن و سنسورهای گاز
• تعویض لامپ UV (در مدل های فرابنفش) در بازه های توصیه شده

تفاوت ازن و کلر در تصفیه آب استخر

همان طور که مشاهده می کنید، ازن از بسیاری جهات برتری دارد؛ با این حال، استفاده از آن نیاز به انتخاب تجهیزات استاندارد و نگهداری منظم دارد.

آیا ازن برای همه استخرها مناسب است؟

پاسخ کوتاه این است: «تقریباً بله». اما توجه به چند نکته مهم ضروری است:

• در استخرهای روباز، ازن اثر بیشتری دارد، زیرا اشعه خورشید باعث کاهش اثر کلر می شود، اما بر ازن تأثیر منفی ندارد.
• برای استخرهای پرکاربرد عمومی یا هتل ها، ازن به کاهش مصرف کلر کمک می کند و باعث بهبود تجربه مشتری می شود.
• در استخرهای خانگی، استفاده از ازن باعث صرفه جویی در زمان نگهداری و افزایش ایمنی می شود.

هزینه ضد عفونی و تصفیه آب استخر با ازن

قیمت این دستگاه بر اساس ظرفیت تولید ازن (مثلاً 5 یا 20 گرم بر ساعت)، نوع بدنه، برند قطعات و تجهیزات جانبی متغیر است. برای استخرهای خانگی، قیمت معمولاً از 25 تا 80 میلیون تومان متغیر است و در پروژه های صنعتی ممکن است تا چند صد میلیون تومان نیز برسد.

با توجه به نوسانات بازار و نیاز به مشاوره تخصصی برای انتخاب ظرفیت مناسب، بهتر است برای استعلام دقیق قیمت و دریافت مشاوره رایگان، با کارشناسان ناب زیست تماس بگیرید.

استفاده از ازن ژنراتور برای تصفیه آب استخر، یک راهکار پیشرفته، مؤثر و ایمن است که مزایای متعددی نسبت به روش های سنتی دارد. این فناوری با کاهش مصرف کلر، افزایش کیفیت آب، حذف بوی نامطبوع و کاهش تحریکات پوستی، تجربه ای متفاوت برای کاربران استخر فراهم می کند. اگر به دنبال بهبود کیفیت آب استخر خود هستید، ازن ساز استخر انتخابی حرفه ای و آینده نگرانه است.

استانداردها و ایمنی استفاده از ازن در استخر

به کارگیری ازن در استخر علاوه بر ارتقای کیفیت آب، نیازمند رعایت الزامات ایمنی خاص است تا سلامت شناگران و پرسنل تضمین شود. محل نصب دستگاه معمولاً در موتورخانه یا مسیر بازگشت آب قرار دارد، بنابراین تهویه مناسب این فضا اهمیت زیادی دارد تا از تجمع احتمالی گاز ازن در محیط جلوگیری شود. همچنین استفاده از سنسور نشتی ازن و سیستم هشدار دهنده، بخشی از استانداردهای رایج برای ایمنی استخرها محسوب می‌شود.

عایق‌کاری و مقاوم‌سازی لوله‌ها و اتصالات در برابر خوردگی ناشی از ازن، یکی دیگر از الزامات فنی است که طول عمر تجهیزات را افزایش می‌دهد. علاوه بر این، نصب شیر یک‌طرفه و سیستم قطع‌کن اضطراری از ورود ازن به بخش‌های غیرمجاز و بروز خطر برای افراد جلوگیری می‌کند. در استخرهای عمومی که حجم و تعداد شناگران زیاد است، رعایت دقیق این استانداردها و انجام بازبینی دوره‌ای دستگاه، نقش کلیدی در عملکرد پایدار و ایمن سیستم دارد.

در انتها پیشنهاد می نمائیم بدلیل مشابهت و اطلاعات مشترک سری هم صفحه ازن ژنراتور پرورش ماهی بزنید.